Türk Telekom İcra Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü Paul Doany, Türk Telekom ve Avea`nın 2008 birinci yarıyıl finansal sonuçlarının açıklandığı basın toplantısında yaptığı konuşmada Türk Telekom`un bu dönemde düzenlediği kampanyalar ve önümüzdeki günlerde hizmete sunacağı yeni uygulamalar hakkında bilgi verdi.

Doany’nin verdiği bilgiye göre Türk Telekom’un Wi-Phone hizmeti sayesinde aile içinde herkesi ayrı bir dahili numarası olacak. Evlerde de, şirketlerde olduğu gibi telefona sesli yanıt sistemi ile cevap verilebilecek. Sesli yanıt sistemi arayan kişiyi, görüşmek istediği kişiye yönlendirecek. Bu hizmetten yararlanabilmek için evdeki aile bireylerinin Wi-Fi destekli telefona ya da internet bağlantısı yapabilen bir bilgisayara sahip olması gerekiyor.

Türk Telekom’un toplantıda tanıtılan diğer bir uygulaması da Wiro servisi oldu. Wiro servisi sayesinde şirket çalışanları ya da bireysel kullanıcılar, Wi-Fi destekli cep telefonları ile SIM kartları takılı olmadan da telefon görüşmesi yapabilecek. Aynı şekilde internete bağlanabilen bilgisayarlar üzerinden tüm mobil ve sabit operatör numaraları da aranabilecek.

Türk Telekom’un ayrıca sabit hatlarla görüntülü görüşme yapılmasına imkân veren teknoloji altyapısını da hazır hale getirdiği, böylece kullanıcıların ev telefonlarından cep telefonu ile görüntülü olarak konuşabileceği bildirildi. 3G ile ilgili açıklamalar da yapan Doany, Avea’nın 3G’ye en hazır operatör olduğunu ileri sürerken, 3G’ye geçilmesi ile birlikte kapsama alanı konusunda sıkıntılar yaşanacağını, femtocell (internet erişimi olan yerlerde şebeke kapsaması sağlamak ya da var olan kapsama alanını artırmak için kullanılan bir cihaz) ile her evin içine baz istasyonu kurmuş olacaklarını anlattı. İletişim kalitesinin kapsama alanı ile ilişkili olduğunun altını çizen Doany, Türk Telekom’un en güvendiği hizmetlerinden birinin bu olduğunu belirtti.

Türk Telekom’un yurtdışı operasyonları ile ilgili de bilgi veren Doany, Türk Telekom`un Kırgız Telekom ihalesine hazırlandığını bildirdi. Hazırlık dosyasının tamamlandığını belirten Doany, hazırlık sürecinin ise sürdüğünü belirtti. Bunun dışında Azer Telekom’la da ilgilendiklerini belirten Doany, Makedonya ve Bosna Hersek’te de araştırmalar yaptıklarını belirtti.

Mobil ve ADSL’de ciddi bir büyüme beklediklerini hatırlatan Doany, Cem Yılmaz’ın Türk Telekom reklamlarında oynamasının satışlara ne gibi bir katkısının olduğunun sorulması üzerine; bunu ölçmenin zor olduğunu ancak şirketin ilk yarı sonuçlarından memnun olduklarını belirtti.

Cepte ve sabit hatta vergilerin sıfırlanmasını istediklerini belirten Doany, bu konuda pozitif ayrımcılık beklediklerini de söyledi. Türk Telekom’un satın aldığı teknoloji şirketlerinin güçlü yetenekleri olduğunu anlatan Doany, bu şirketlere yatırım yaptıklarını ve onların ürünlerini yurt dışına satmayı hedeflediklerini de sözlerine ekledi. Geçtiğimiz günlerde konuşma ücretlerine yapılan zammı da değerlendiren Paul Doany, zamların enflasyonun altında olduğunu ifade etti.

Asya-Pasifik bölgesi ise IT’ye 523 milyar dolar harcayarak bu alanda zirvede yer aldı. Bölgenin IT sektörüne yaptığı harcamanın değerlendirildiği araştırmada 2007 yılından 2012 yılına kadar geçen zamanda harcamaların yüzde 9.3 artacağı raporda yer alırken, aynı dönemde ABD ve Avrupa için öngörülen artış ise yüzde 4.5 olarak belirtildi. Analistlerin yaptığı değerlendirmelere göre IT sektörünün iç dinamiklerinden çok, ABD dolarının sürekli düşüş trendi içinde olması harcamaların artışını tetikleyen ana faktör oldu. Sabit kur sistemine göre değerlendirildiğinde harcamalardaki bir yıllık artışın yüzde 4.5 seviyesinde kalması da bu iddiayı doğruluyor.

Gelişmeleri değerlendiren Gartner Başkan Yardımcısı Jim Tully, ABD’deki ekonomik krizin dünyanın diğer bölgelerinde aynı şiddette etkisini göstermediğine dikkat çekerek, önümüzdeki yıllarda büyümenin yavaşlayacağını ifade etti. Gelişmekte olan bölgelerdeki gelir seviyesinin yükselmesinin de harcamaların artmasında rol oynadığını kaydeden Tully, yeni gelişen teknolojilerin eskilerin yerini almasının da harcamaların artışını hızlandırdığına dikkat çekti.

IT sektörünün farklı branşlarındaki trend değişimlerinin gelir dağılımını da etkilediği göze çarpıyor. Örneğin donanıma yatırım yapmaktansa, web tabanlı hizmetlere eğilen işletmelerin çokluğu yazılım harcamalarının artırırken, donanım satıcıları için ise bu pek iyi bir haber değil. Yazılım sektöründeki inovasyon rüzgarı 2008′deki yüzde 10′luk büyüme oranına bakıldığında da çok net bir biçimde ortaya çıkıyor. Yazılım sektöründeki hızlı büyümeyi oluşturan başlıca trendler ise Software as a Service (SaaS)/cloud computing, SOA/Web 2.0 ve açık kaynak yazılım geliştirme olarak öne çıkıyor. Harcamaların geneline bakıldığında ise hizmetlere ödenen paranın, harcamaları domine ettiği dikkat çekiyor. Bunların arasında ise telekom sektörü 2 trilyon dolarlık harcama ile en üstte yer alıyor.

Önemli bir hükumet yüklenici firmasının IT yöneticisi, Bob Bailey’e Ekim 2003′te gelen telefon, her zamanki sıradan bir günde gelmişti. “Niye bize saldırıyorsunuz?” diye soruyordu arayan kişi; o Silikon Vadisi’ndeki bir üretici firmanın IT lideriydi. Bailey’in firmasının neden onların ağlarına karşı denial-of-service saldırıları gerçekleştirdiğini merak ediyordu.

Bailey (gerçek adı değil), IT operasyonlarından sorumlu CIO vekili sonraki birkaç saatini log’ları görmek ve sistemlerin profilini çıkartmak için harcamıştı. Birisinin firma sunucularından bir tanesini ele geçirdiğini ve onu vadideki diğer firmalara saldırı düzenlemek için kullandığını fark etti.

Sürücülerin hukuki olarak incelenmesinden sonra, Bailey içeri sızanların firmasının sunucularını neredeyse bir yıldır ihlal ettiğini öğrenmişti. Beijing’deki bir üniversiteden olduğu tespit edilen bu hacker’lar firmanın extranet’ine Solaris işletim sistemindeki yamalanmamış bir açık vasıtasıyla girmişlerdi. Bailey’in söyleyebildiği kadarıyla, herhangi bir gizli bilgiye ulaşmamışlardı. Ancak dağ gibi fikri mülkiyetleri görme imkanına sahip olmuşlar; taşımacılık ve iletişim sistemleriyle ilgili tasarım bilgileri ve ürün özellikleri, firma müşterileri ve ortakları bunlara dahil.

“Bu çok ciddi bir tecrübeydi,” diyor Bailey. Önemsiz değildi çünkü üç yıl önce bir ağ güvenlik denetim organizasyonuyla anlaşarak tüm delikleri yamamıştı. Fakat o aynı şeyi extranet’te yapmamıştı.

Bailey, sunucularını kimin kırdığını hiçbir zaman bilemeyecek. Çin’in oldukça zayıf korunan sunucuları genellikle saldırıları başlatmak için kullanılıyor. Suçluların canları sıkıldığından DoS saldırıları yapan birkaç öğrenci olduklarına inanmak istiyor; can sıkıntıları gitti ve yollarına devam ettiler. Fakat o biliyor ki avuntu senaryosu yanlış olabilir. Davetsiz misafirler şirketinin IP’sinin peşinde olabilir pekala. Ve onlar bunu kolaylıkla ele geçirebilirlerdi.

(CIO, Bailey’in firmasının iş ortaklarının haklarını koruması için gerçek isimlerin saklı tutulması talebini  kabul etti.)

Korunmasız

Siber suç uzmanlarına göre, dijital IP hırsızlığı büyüyen bir tehdit. Her ne kadar kesin rakamların söylenmesi zor olsa da, Amerikan Ticaret Bakanlığı’nın tahminlerine göre çalınan IP’lerin her yıl kolektif olarak 250 milyar dolar maliyeti var. Bu rakam fark edilmemiş ya da rapor edilmemiş durumlardaki kırılmış ya da ele geçirilmiş bilgileri içermiyor. Ulusal çaptaki ekonomik maliyetlerin ölçülmesi henüz imkansız.

Amerikan hükumetine karşı gerçekleştirilen casusluk girişimi halkın dikkatini fazlasıyla çekti; federal bilgisayara yapılan “Titan Rain” isimli bir dizi koordine saldırıların araştırması için teşekkürler. Washington Post ve Time dergisinin 2005′te yayınlanan makalelerine göre 2003′teki saldırılar, hükumet bilgilerini çalmaya çalışan, Çin merkezli bir siber casusluk zincirinin işi olabilirdi. Fakat herhangi bir endüstrideki firmalar da buna karşı savunmasızdı. İşletmeler dış ortaklarla daha fazla çalıştıkça ve global ölçeğe genişledikçe, onlar aynı zamanda suçla (ve muhtemelen diğer hükumetler) karşı karşıya kalma risklerini de artırıyorlar; çünkü onların akıllarında bir dizi sosyal güvenlik numarası kaydetmekten daha fazlası var.

“Kimlikler çalınarak ne kadar fazla para kazanılabileceğinin bir tavanı var,” diyor Amerikan siber sonuçlar biriminde şef ekonomist olan Scott Borg; burası federal hükumetin isteği üzerine siber saldırıların ekonomik ve strateji sonuçlarını inceleyen, kar amacı gütmeyen, bağımsız bir enstitü. “Esasında işi çalabilirsiniz; onun süreçlerini, iç pazarlık notlarını, ticari planlarını, bir değer oluşturmak için kullandığı tüm bilgileri. Bu çok büyük bir sonuç.”

Ne yazık ki, çoğu IT organizasyonu, IP riskine, tüm IT güvenliğine olan yaklaşımları gibi yaklaşıyor: Kurumsal çapa odaklanıyor ve sistem seviyesinde güvenlik taktikleriyle politikaları geliştiriyorlar. Bunun yerine CIO’ların tepeden aşağıya yaklaşımını kullanması gerekiyor. Bugün ihtiyaç duyulan şey birilerinin, bir yerlerde verilerinizi istediğini varsayan karşı casusluk kafa yapısı. “Ticari organizasyonlara karşı çok çeşitli saldırı yöntemleri var,” diyor Motorola CISO’su Bill Boni. “Organizasyonlarda (bunlar hükumetler, ticari işletmeler ya da akademik kurumlar olabilir) nelerin en değerli mücevherler olduğunu anlamak ve bunların değerleriyle birlikte en uygun biçimde korunmasını sağlamak zorunlu.”

Global IP tehlikesi

En çok bilinen siber suçlar müşteri bilgilerinin çalınması ve kredi kartı dolandırıcılığı olarak biliniyor. (Finansal dolandırıcılık hakkında daha fazla bilgi için  HYPERLINK "http://www.cio.com/article/117201"http://www.cio.com/article/117201 adresindeki makaleyi okuyabilirsiniz.) Fakat kayıp müşteri bilgilerinin değeri, bir hacker bir firmanın kritik IP’sini hedef aldığında meydana gelen uzun süreli zararla karşılaştırıldığında sönük kalıyor, diyor Borg.

Yazinin Devamini Oku… »

İnternet trafiğindeki bu artışın sebebi olarak gerek bireysel, gerekse ticari kullanımda artan video servisleri gösteriliyor.

Cisco’nun geçtiğimiz günlerde yayımladığı Visual Networking Index (VNI – Görsel Ağ Endeksi) raporunda belirtilen tahminlere göre küresel internet trafiği yılda ortalama yüzde 46 artarak 2012 yılında yarım zettabyte’a ulaşacak. Bu artışta temel rolü ise video, Web 2.0 teknolojilerini kullanan sosyal ağlar ve birlikte çalışma uygulamaları üstlenecek.

Cisco VNI’inde yer alan gelecek projeksiyonuna göre 2007-2012 yılları arasında IP (Internet Protocol) trafiği neredeyse her iki yılda bir ikiye katlanacak. Bunun sonucu olarak, dünyadaki IP ağları üzerinde yıllık bant genişliği ihtiyacı yaklaşık 522 exabyte’a, yani yarım zettabyte’dan daha yüksek bir değere ulaşacak. Veri büyüklüğü birimi olan exabyte, 1 milyar gigabyte’a tekabül ediyor. Exabyte’ın bir üst birimi olan Zettabyte ise 1000 exabyte, yani 1 trilyon gigabyte demek. Bireysel kullanıcı pazarında trendlerin video tabanlı iletişim ve eğlenceye yönelmiş olması ve sosyal ağlarda video paylaşımı, internet trafiğinin artmasındaki en önemli faktörler olarak gösteriliyor. Cisco VNI’a göre 2012 yılındaki internet video trafiği, tek başına ABD’nin 2000 yılındaki toplam internet trafiğinin 400 katına ulaşacak. Trendlere bakıldığında 2006 yılında bireysel kullanıcılar tarafından olluşturulan internet trafiğinin yüzde 12’si video iletişiminden kaynaklanırken bu oran 2007 yılında yüzde 22’ye yükselmiş durumda. 2012 yılında ise isteğe bağlı video izleme, IPTV, uçtan uca video (P2P video) ve internet video trafiği, toplam bireysel internet trafiğinin yüzde 90’ını oluşturacak.

İş dünyası tarafından oluşturulan internet trafiği ise 2007-2012 yılları arasında yılda ortalama yüzde 35 artacak. Bu artışın temel sebebi olarak küçük işletmeler sektöründeki büyüme ve büyük kurumlarda Cisco TelePresence teknolojisi gibi gelişmiş video iletişim teknolojilerinin yaygınlaşması gösteriliyor. 2007-2012 yılları arasında ticari internet trafiği en çok gelişmekte olan pazarlarda ve Asya-Pasifik bölgesinde artacak. Kuzey Amerika ise bu alandaki liderliğini sürdürecek. Onu Asya-Pasifik ve Batı Avrupa takip edecek.

Cisco VNI’daki diğer bazı öngörüler şöyle:

•    2012 yılında global IP trafiği aylık 44 exabyte’a ulaşacak. Bu da 2007’nin aylık 7 exabyte’dan daha düşük trafiği ile karşılaştırıldığında oldukça yüksek bir artış oranına karşılık geliyor.

•    2002’deki global IP trafiğinin 5 exabyte olduğu düşünülürse sadece 10 yılda global IP trafiği 100 kat artmış olacak.

•    Aralık 2011 ile Aralık 2012 arasındaki trafik artışı ise 11 exabyte’tan fazla olacak. Bu tek yıldaki artış, 2000’den bugüne gerçekleşen artıştan yüksek.

•    2008-2012 yılları arasındaki mobil veri trafiği artışı ise her yıl kendini ikiye katlayacak